Ramadan w Maroku

Ramadan in MoroccoDziś kończy się ramadan – okres ścisłego postu w ciągu dnia i uczty pod osłoną nocy. Post ów, zwany „saum”, jest na tyle ważny w islamie, że stanowi jeden z pięciu jego filarów. Obecnie w Fezie temperatury w dzień potrafią przekroczyć 40 stopni – trudno wtedy nie sięgnąć po coś do picia – pobożni muzułmanie jakoś to wytrzymują. Po prostu większość z nich zmienia zwyczaje i przechodzi na tryb czuwania w nocy i spania w dzień. Post zaczyna się około 3:30 rano i trwa do 19:40 wieczorem (w ciągu miesiąca czas ten się nieco zmienia, gdyż związane to jest ściśle ze wschodem i zachodem słońca). Na czas ramadanu zostały cofnięte wskazówki zegarków o godzinę (obecnie są 2 godziny różnicy między Marokiem a Polską) – w ten sposób niejako skrócono okres oczekiwania wieczorem (wg oficjalnego czasu post kończyłby się o 20:40).

Ramadan rozpoczyna się w 9 miesiącu kalendarza muzułmańskiego, kiedy księżyc jest w nowiu a kończy, gdy znika 4 kwadra i pojawia się kolejny nów. W tym roku rozpoczął się 29 czerwca a kończy 28 lipca. Początek nowiu należy zobaczyć – jeżeli niebo jest zachmurzone i nie widać księżyca, wtedy za 1 dzień ramadanu przyjmuje się dzień następujący po 30-dniowym 8 miesiącu szaban, który może mieć też 29 dni. W kalendarzu muzułmańskim bowiem, wszystkie miesiące odmierza się fazami księżyca, stąd rok muzułmański jest krótszy od naszego o około 10 dni, dlatego ramadan i inne święta rozpoczynają się każdego roku około 10 dni wcześniej niż roku poprzedniego.

W Fezie, każdego dnia początek i koniec postu (saum) sygnalizują wystrzały z armat, usytuowanych na 2 wzgórzach, w cytadelach – Borj Sud i Borj Nord. Podczas ramadanu je się treściwe posiłki, które zaczyna się przeważnie od pożywnego soku owocowego (pomarańcze, brzoskwinie, banany, czasami z mlekiem lub kefirem) i zupy (może to być pomidorowa harira z daktylami lub bisara – zupa krem z bobu, mocno doprawiana kuminem i oliwą). To jest „śniadanie” czyli „ftar”. Po jakimś czasie je się tadżin z mięsem lub inne danie, które zaspokaja głód. Jeśli ktoś pracuje w dzień, śpi w nocy. Aby nie przegapić ostatniej godziny przed wschodem słońca i postem, trzeba się zbudzić. I znów w feskiej medynie słychać strzał armatni a do tego po jej ulicach chodzą specjalni ludzie, zwani D’kak (po berbersku: Bu Damdum), którzy, recytując sury Koranu, waląc w bębny i dmiąc w specjalny róg, pukają do wszystkich drzwi w okolicy i budzą mieszkańców. Co ciekawe – nie pukają do cudzoziemców! Ostatni posiłek przed świtem, zwany „suhur” musi być najbardziej pożywny – powinien bowiem wystarczyć na cały następny dzień! Kilka minut przed kolejnym wystrzałem muezini zaczynają recytować Koran z minaretów – to znak, że trzeba kończyć jeść, napić się i przygotować na kolejny dzień postu.

Z poszczenia są zwolnieni starcy, dzieci, osoby słabe i chore, kobiety w ciąży i w czasie miesiączki oraz ludzie przez dłuższy okres podróżujący. Jednak powinni oni wybrać inny okres w roku i „odrobić” stracone dni. Często, wśród starszego, bardziej religijnego, pokolenia, spotyka się osoby poszczące także poza ramadanem. Przez dzień lub kilka dni. Według wiary ma to przynieść liczne łaski im i ich bliskim.

Ramadan jest obchodzony na pamiątkę objawienia Koranu Mahometowi. Stało się to jednej z 10 ostatnich nocy ramadanu. Przyjmuje się, że jest to noc 27, zwana „nocą mocy”- Laylat Al Qadr. Allah objawił świętą księgę słowami: „Czytaj! W imię twego Pana, który stworzył (wszystko co istnieje)” Surat Al-Alaq. Najbardziej religijni muzułmanie spędzają ten dzień lub ostatnie 10 dni ramadanu na pogłębianiu swej wiedzy religijnej, czytaniu świętej księgi i modlitwie. Niektórzy spędzają cały ten czas w meczecie, oddając się rekolekcjom, zwanym „itikaf”.

Leilat Sabawachrine – dosłownie „27 noc ramadanu” to również noc dzieci. Ubierają się wtedy w odświętne szaty – szczególnie dziewczynki pokrywają ręce wzorami henny, robią makijaż, zakładają „dorosłą” biżuterię i tak wychodzą na ulice prosić o słodycze i pieniądze. Robią sobie też pamiątkowe zdjęcia. Jest to bardzo kolorowa noc, na którą czekają cały rok.

Dziś o 19:30 słychać było 3 wystrzały armatnie – to koniec ramadanu! Jutro będzie wielkie święto, zwane L’eid El Fitr. Można jeść, pić, palić, uprawiać seks… po prostu żyć!

L’eid Mubarak! Wesołego świętowania!

PS. Jakie są codzienne oznaki ramadanu, o których powinni wiedzieć podróżnicy? Oto one:

  • wiele sklepów jest zamkniętych w ciągu dnia, czasami otwierają je na noc;

  • działają nieliczne restauracje i kawiarnie, większość jest zamknięta w dzień;

  • sklepy spożywcze otwierane są później – około 12, gdyż kończą działalność późno w nocy;

  • z tego wynika, iż zakupy trzeba robić wieczorem na dzień następny;

  • centra handlowe i bazary mają przerwę na posiłek od około 18:00 do 21:00;

  • godziny pracy urzędów są krótsze;

  • mniej jest ludzi na ulicy rano, ruch zwiększa się w miarę zbliżania się wieczoru;

  • mieszkańcy są bardziej nerwowi, łatwiej wpadają w złość i potrafią się pokłócić;

  • jak się przebywa z muzułmanami, rytm dnia i nocy jest zachwiany – jedzenie w nocy, spanie w dzień wpływa także na innych;

Ramadan jest czasami demonizowany przez media i wielu turystów omija wtedy kraje muzułmańskie. Niepotrzebnie – w końcu po to wyjeżdżamy, by zobaczyć coś nowego a podczas ramadanu zwiedzanie może być nawet przyjemniejsze. Zapraszam do Maroka!!! Następny ramadan już za 11 miesięcy!

Koran

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>